Φθινόπωρο του 2019 οι αυτοδιοικητικές εκλογές σύμφωνα με τον Πάνο Σκουρλέτη

Την ξεκάθαρη θέση της ΚΕΔΕ ότι κεντρικός άξονας της δρομολογούμενης μεταρρύθμισης θα πρέπει να είναι μία ουσιαστική αποκέντρωση αρμοδιοτήτων, πόρων κι ευθυνών, από την κεντρική εξουσία προς τους Δήμους, με βάση τις αρχές της εγγύτητας, της επικουρικότητας και της αποτελεσματικότητας, διατύπωσε ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, Γιώργος Πατούλης, στον υπουργό Εσωτερικών, Πάνο Σκουρλέτη.

Κατά τη συνάντηση η οποία πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη 25 Ιανουαρίου 2018 στο υπουργείο Εσωτερικών, παρουσία σύσσωμου του Διοικητικού Συμβουλίου της Ένωσης συζητήθηκαν οι αδιαπραγμάτευτες θέσεις της ΚΕΔΕ επί της προωθούμενης μεταρρύθμισης, αλλά και όλες οι θεσμικές και οικονομικές εκκρεμότητες στον χώρο της Αυτοδιοίκησης, οι οποίες δυσχεραίνουν την αποτελεσματική λειτουργία των Δήμων.

Ειδικότερα τόσο ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ όσο και τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της Ένωσης επισήμαναν ότι δεν πρέπει να γίνει καμία αλλαγή στο εκλογικό σύστημα των αιρετών αν δεν ολοκληρωθεί πρώτα η αναθεώρηση του «Καλλικράτη», τόνισαν την ανάγκη ενίσχυσης της οικονομικής ανεξαρτησίας και αυτοτέλειας των Δήμων και ανέδειξαν τα σοβαρά προβλήματα που έχουν δημιουργηθεί στους Δήμους εξαιτίας της έλλειψης προσωπικού.

Παραδοχή των δυσλειτουργιών που προκαλεί ο Νόμος Σπίρτζη

Παράλληλα, οι συμμετέχοντες στη συνάντηση εστίασαν στα σοβαρά προβλήματα που δημιουργεί ο Νόμος 4412 (ν. Σπίρτζη) περί ανάθεσης δημοσίων συμβάσεων στη λειτουργία των Δήμων. Από την πλευρά του, σύμφωνα με ανακοίνωση της ΚΕΔΕ, ο κ. Σκουρλέτης αναγνώρισε τα προβλήματα που έχουν προκύψει και δεσμεύθηκε να συναντηθεί με τον αρμόδιο υπουργό για να συζητήσουν τις δυνατότητες αλλαγών που απαιτούνται.

Δέσμευση Σκουρλέτη για διυπουργική συνάντηση με θέμα την ένταξη παιδιών προσχολικής ηλικίας στην υποχρεωτική εκπαίδευση

Σε ότι αφορά το ζήτημα της υποχρεωτικής προσχολικής εκπαίδευσης για το σύνολο των νηπίων, που εξήγγειλε ο υπουργός Παιδείας, Κ. Γαβρόγλου, και σύμφωνα με πληροφορίες προετοιμάζεται σχετική νομοθετική ρύθμιση, ο κ. Πατούλης επισήμανε τον κίνδυνο να μην μπορούν να εξυπηρετηθούν χιλιάδες εργαζόμενες οικογένειες. Από την πλευρά του ο κ. Σκουρλέτης δεσμεύθηκε, σύμφωνα με την ΚΕΔΕ, ότι θα προγραμματιστεί διυπουργική συνάντηση προκειμένου να συζητηθεί το θέμα.

Με σημερινή απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδος, θα υπάρξει σχετική επιστολή προς τον κ. Σκουρλέτη στην οποία θα περιγράφονται σαφώς τα προβλήματα που θα προκύψουν αν εφαρμοστεί η εξαγγελία του υπουργού Παιδείας.

Αναφορά Σκουρλέτη στον χρόνο διεξαγωγής των δημοτικών εκλογών και στο εκλογικό σύστημα

Στην έκκληση του προέδρου και των μελών του Δ.Σ. της ΚΕΔΕ να υπάρξει σαφής ενημέρωση για τον χρόνο διεξαγωγής των δημοτικών εκλογών, ο υπουργός Εσωτερικών επισήμανε ότι η πρόθεση είναι να παραταθεί η παρούσα θητεία των αιρετών έως και το φθινόπωρο του 2019.

Αναφερόμενος στον τρόπο εκλογής των αιρετών επισήμανε ότι είναι δεδομένη η θέση της κυβέρνησης για εφαρμογή της απλής αναλογικής, ωστόσο, όπως σημειώνεται σε ανακοίνωση της Ένωσης, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο υιοθέτησης προτάσεων για το πώς τελικά θα διαμορφωθεί το νέο εκλογικό σύστημα, με στόχο τη διασφάλιση της κυβερνησιμότητας των Δήμων.

Οι κόκκινες γραμμές της ΚΕΔΕ για τη μεταρρύθμιση

Ο κ. Πατούλης εστίασε στην ανάγκη υιοθέτησης ενός νέου αναπτυξιακού μοντέλου που θα δίνει βάρος στην τοπική ανάπτυξη και την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής και αλληλεγγύης, προκειμένου όπως ανέφερε να μπορούν οι τοπικές κοινωνίες να αποφασίζουν οι ίδιες για το μέλλον τους.

Σε αυτό το πλαίσιο συνόψισε τις αδιαπραγμάτευτες θέσεις της ΚΕΔΕ στις εξής:

1. Να ξεκινήσει άμεσα ένας ουσιαστικός διάλογος, με όλα τα συναρμόδια υπουργεία και όχι μόνον με το Υπουργείο Εσωτερικών, για τον επαναπροσδιορισμό του ρόλου, των πόρων και των αρμοδιοτήτων μεταξύ της κεντρικής κυβέρνησης και της Αυτοδιοίκησης Α΄ και Β΄ Βαθμού, ενόψει της αλλαγής του «Καλλικράτη».

2. Η αλλαγή του εκλογικού νόμου δεν αποτελεί μεταρρύθμιση. Γι΄ αυτό η ΚΕΔΕ απαιτεί να μην υπάρξει καμία αλλαγή του εκλογικού συστήματος ανάδειξης των αιρετών της Αυτοδιοίκησης, αν δεν ολοκληρωθεί πρώτα η αναθεώρηση του «Καλλικράτη». Σε κάθε περίπτωση, μετά την ολοκλήρωση της μεταρρύθμισης, όπου θα ξεκινήσει ο διάλογος για αλλαγή του εκλογικού νόμου, ότι αποφασιστεί να ισχύσει από τη μεθεπόμενη εκλογική διαδικασία, όπως ισχύει και για τις εκλογές του Εθνικού Κοινοβουλίου.

3. Να μην μειωθεί από τα 5 στα 4 χρόνια η θητεία των αιρετών, καθώς και να μην τεθεί όριο θητειών, αν δεν ισχύσει το ίδιο και για το άλλο πολιτικό προσωπικό της χώρας.

4. Να υιοθετηθούν συγκεκριμένες πολιτικές για την ενίσχυση της οικονομικής ανεξαρτησίας και αυτοτέλειας των Δήμων, με προτεραιότητα: Τη Φορολογική Αποκέντρωση, τη δημιουργία Ειδικού Αναπτυξιακού Προγράμματος για την Αυτοδιοίκηση, την περαιτέρω θωράκιση, αλλά και ενδυνάμωση των Εταιρειών ΕΕΤΑΑ Α.Ε. και ΠΕΤΑ Α.Ε. έτσι ώστε να υλοποιηθεί το Ειδικό Πρόγραμμα των 2 δισ. από κονδύλια του ΕΣΠΑ (σύμφωνα με τη δέσμευση της κυβέρνησης), για τους Δήμους μας. Την αύξηση της χρηματοδότησης των Δήμων από τους ΚΑΠ και τη σταδιακή απόδοση των παρακρατηθέντων. Το δικαίωμα να αξιοποιούν οι Δήμοι και για άλλους σκοπούς τα κονδύλια των ανταποδοτικών τελών.

5. Ισότιμη αντιμετώπιση και εξορθολογισμός σε μισθολογικό, συνταξιοδοτικό και καταστατικό επίπεδο του συνόλου του πολιτικού προσωπικού της χώρας (συμπεριλαμβανομένου του προσωπικού της αυτοδιοίκησης).

6. Ισότιμη συμμετοχή της ΚΕΔΕ στα όργανα διαλόγου που έχουν συσταθεί από την κεντρική κυβέρνηση, για τη Συνταγματική Αναθεώρηση.

Συνέδριο της ΚΕΔΕ για τη Συνταγματική Αναθεώρηση το 2018

Με δεδομένο ότι κάποιες από τι σημαντικές αλλαγές που πρέπει να γίνουν στο θεσμικό πλαίσιο που διέπει την Τοπική Αυτοδιοίκηση, απαιτείται συνταγματική αναθεώρηση, ο κ. Πατούλης διαμήνυσε στον κ. Σκουρλέτη ότι η ΚΕΔΕ θα ξεκινήσει άμεσα μία ευρεία διαβούλευση σε όλους τους Δήμους και στις ΠΕΔ, που θα κορυφωθεί με ένα Ειδικό Συνέδριο για τη Συνταγματική Αναθεώρηση, το οποίο θα πραγματοποιηθεί εντός του 2018.

Σε αυτό το πλαίσιο, όπως ανέφερε, η Συνταγματική Αναθεώρηση θα πρέπει να στηριχθεί καταρχήν σε τέσσερις άξονες που είναι οι εξής:

1. Νέος αναβαθμισμένος και αποσαφηνισμένος ρόλος της πρωτοβάθμιας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, τόσο σε σχέση με την Κεντρική και την Αποκεντρωμένη Διοίκηση, όσο και σε σχέση και με την Περιφερειακή Αυτοδιοίκηση.
2. Συνταγματική οριοθέτηση νέου πλαισίου ως προς τους φορολογικούς πόρους των ΟΤΑ.
3. Κατοχύρωση αξιόπιστου και αμερόληπτου μηχανισμού εποπτείας και οικονομικού ελέγχου των ΟΤΑ με Συνταγματική εγγύηση της προσωπικής και λειτουργικής ανεξαρτησίας του.
4. Ενεργή συμμετοχή των θεσμικών φορέων της Τ.Α. στη νομοθετική διαδικασία που αφορά τα αυτοδιοικητικά θέματα.

«Οι Δήμοι δεν αντέχουν άλλες περικοπές στα οικονομικά τους»

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε κατά τη διάρκεια της συζήτησης στην ασφυκτική οικονομική κατάσταση των Δήμων, με τον κ. Πατούλη να επισημαίνει: «Η πρωτοβάθμια Τ.Α. έχει υποστεί τις μεγαλύτερες μειώσεις, λόγω της δημοσιονομικής προσαρμογής, από οποιονδήποτε άλλον φορέα της γενικής κυβέρνησης».

Ειδικότερα ανέφερε ότι:

• Από το 2009 μέχρι το 2016 οι κρατικές επιχορηγήσεις προς τους Δήμους (ΚΑΠ) μειώθηκαν πάνω από 60%.
• Το 2017 περικόπηκαν επιπλέον άνω των 214 εκατ. ευρώ από τη μη απόδοση των παρακρατηθέντων πόρων.
• Ειδικά η ΣΑΤΑ από 1.107 εκατ. ευρώ το 2009 περιορίστηκε σε 180 εκατ. ευρώ το 2017.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο γεγονός ότι με τον πρόσφατο νόμο 4512/2018 μεταφέρθηκε η αρμοδιότητα και οι πόροι προνοιακών επιδομάτων στον ΟΓΑ. Επιπρόσθετα, ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ επισήμανε ότι δεν αποδίδονται στους ΟΤΑ, παρά τις αντίθετες αποφάσεις του ΣτΕ, τα έσοδα που τους αναλογούν από το «Πράσινο Ταμείο» για κοινωφελή έργα και πρόσθεσε ότι ο Κρατικός Προϋπολογισμός του 2018, παρά τις οριακές μεταβολές του, δεν μπόρεσε να κινηθεί σε διαφορετικό μήκος κύματος από τους προηγούμενους.

Σε αυτό ασφυκτικό πλαίσιο, προς ενίσχυση της οικονομικής αυτοτέλειας των Δήμων, ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ τόνισε την ανάγκη Δημοσιονομικής Αποκέντρωσης και Μεταφοράς Φόρου Ακίνητης Περιουσίας (ΦΑΠ) στους Δήμους. Έως τότε ωστόσο, όπως τόνισε, είναι ανάγκη  μην υπάρξει καμία περαιτέρω μείωση των ΚΑΠ, να υπάρξει γενναία αύξηση της ΣΑΤΑ και να επανέλθει άμεσα η αρμοδιότητα και οι πόροι κατανομής των προνοιακών επιδομάτων στους Δήμους.

Κλειδί για την ανάπτυξη η Μητροπολιτική Διακυβέρνηση

Παράλληλα σε ότι αφορά τις αλλαγές που πρέπει να γίνουν σε θεσμικό επίπεδο ο κ. Πατούλης σημείωσε ότι πρέπει να είναι στρατηγικός στόχος η προώθηση της πολυεπίπεδης διακυβέρνησης στο πλαίσιο της οποίας, όπως ανέφερε, η μεταρρύθμιση πρέπει να οδηγήσει στη Μητροπολιτική Διακυβέρνηση.

Κατά τη συνάντηση συζητήθηκαν και θέματα που σχετίζονται με την καταστατική θέση των αιρετών με έμφαση στο αίτημα για κατάργηση της διάταξης του άρθρου αναφορικά με την περικοπή στο 100% της σύνταξης των συνταξιούχων – αιρετών.

«Οι Δήμοι να αποφασίζουν για το προσωπικό»

Τέλος σε ότι αφορά τα προβλήματα που έχουν προκύψει εξαιτίας της έλλειψης προσωπικού σε Δήμους, ο κ. Πατούλης υπογράμμισε την ανάγκη επικαιροποίησης του «Κώδικα Κατάστασης Δημοτικών και Κοινοτικών Υπαλλήλων», ο οποίος πρέπει να ενσωματώσει και τις νέες ρυθμίσεις για την αξιολόγηση, την κινητικότητα.

Παράλληλα, επισήμανε στον υπουργό Εσωτερικών ότι οι Δήμοι θα πρέπει να μπορούν να αποφασίζουν οι ίδιοι για τις προσλήψεις του προσωπικού τους, με βάση τις ανάγκες και τις οικονομικές τους δυνατότητες ενώ σε ότι αφορά τις μετακινήσεις υπαλλήλων, σημείωσε ότι αυτές θα πρέπει να γίνονται με τη σύμφωνη γνώμη των δημάρχων.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις προσλήψεις προσωπικού στους μικρούς νησιωτικούς και ορεινούς Δήμους, τονίζοντας την ανάγκη να προβλεφθεί γενναία αύξηση της μοριοδότησης της εντοπιότητας, καθώς και οικονομικά κίνητρα.