Δημοψήφισμα ΠΓΔΜ: Μεγάλη νικήτρια η αποχή – Αβεβαιότητα για την επόμενη μέρα

Με μεγάλη νικήτρια την αποχή ολοκληρώθηκε η διαδικασία του δημοψηφίσματος στην ΠΓΔΜ, το αποτέλεσμα του οποίου έδειξε μεν συντριπτική υπερίσχυση του «ναι», αλλά γεννά αβεβαιότητα για το μέλλον της Συμφωνίας των Πρεσπών και το πολιτικό τοπίο στη γειτονική χώρα.

Ο πρωθυπουργός της ΠΓΔΜ, Ζόραν Ζάεφ, δεσμεύθηκε την Κυριακή ότι θα επιμείνει να επιδιώκει την εφαρμογή της Συμφωνίας των Πρεσπών, ζητώντας ψηφοφορία στο κοινοβούλιο, προκειμένου να διευθετηθεί η διένεξη με την Ελλάδα για το ζήτημα της ονομασίας.

Σύμφωνα με τα σχεδόν οριστικά αποτελέσματα, το 91,39% των ψηφοφόρων που συμμετείχαν στο δημοψήφισμα τάχθηκε υπέρ του «ναι» και το 5,71% υπέρ του «όχι». Ωστόσο, σχεδόν τα δύο τρίτα του εκλογικού σώματος απείχαν, καταφέροντας βαρύ πλήγμα στην εκστρατεία του Ζάεφ. Το ακριβές ποσοστό της συμμετοχής δεν έχει ακόμη ανακοινωθεί επίσημα, αλλά υπολογιζόταν νωρίτερα ότι ανήλθε στο 36,6%.

«Είναι καθαρό ότι δεν πάρθηκε απόφαση» δήλωσε ο πρόεδρος της εκλογικής επιτροπής της ΠΓΔΜ, Όλιβερ Ντέρκοσκι, σχολιάζοντας το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος.

Οι πολίτες της ΠΓΔΜ που πήγαν να ψηφίσουν τάχθηκαν στη συντριπτική πλειοψηφία τους υπέρ της εφαρμογής της συμφωνίας των Πρεσπών, που θα σημάνει την αλλαγή του ονόματος της χώρας σε «Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας». Στην πραγματικότητα δεν υπήρχε αμφιβολία για αυτό, αφού οι πολέμιοι της συμφωνίας προτίμησαν να καλέσουν σε αποχή, ώστε να μη θεωρηθεί έγκυρη η διαδικασία, αντί του να προτρέψουν τους υποστηρικτές τους να ψηφίσουν όχι.

«Είναι σαφές ότι η συμφωνία με την Ελλάδα δεν πήρε πράσινο φως από τους πολίτες» έκρινε ο Χρίστιαν Μίτσκοσκι, επικεφαλής του εθνικιστικού, δεξιού αντιπολιτευόμενου κόμματος VMRO-DPMNE. Ο ίδιος υποστήριξε πως μετά την έκβαση της ψηφοφορίας η κυβέρνηση έχει «απoλέσει τη νομιμοποίησή της».

Ο Ζάεφ διαμήνυσε πάντως ότι δεν σκοπεύει να παραιτηθεί. «Το καθήκον μου είναι να παραμείνω» είπε.

Όπως επισήμανε ο πρωθυπουργός της ΠΓΔΜ, οι πολίτες που συμμετείχαν στο δημοψήφισμα έκαναν «μια σοβαρή συνεισφορά», έβαλαν «έναν λίθο στα θεμέλια του μέλλοντος» της χώρας.

«Πάνω από 650.000 πολίτες ψήφισαν στο δημοψήφισμα (…). Πάνω από το 90% εξ αυτών υποστήριξε (την αλλαγή της ονομασίας)» και πιστεύει ότι η χώρα «πρέπει να αποδεχθεί τη συμφωνία με την Ελλάδα και να γίνει μέλος του NATO και της Ευρωπαϊκής Ένωσης» τόνισε.

Παρ’ ότι το δημοψήφισμα δεν ήταν νομικά δεσμευτικό, τα μέλη του κοινοβουλίου της ΠΓΔΜ δεσμεύονταν ότι θα έθεταν σε εφαρμογή το αποτέλεσμά του. Το γεγονός ότι η συμμετοχή δεν άρκεσε ώστε η ψηφοφορία να θεωρηθεί έγκυρη προσφέρει κατά συνέπεια στους αντιπάλους της συμφωνίας την ευκαιρία να ταχθούν εναντίον της, όταν η κυβέρνηση τη φέρει στην εθνική αντιπροσωπεία της ΠΓΔΜ.

Η εθνικιστική αντιπολίτευση έχει 49 έδρες στο κοινοβούλιο (επί συνόλου 120), αρκετές ώστε να αποτρέψει την έγκριση της συμφωνίας με την πλειοψηφία δύο τρίτων (80 ψήφοι) που απαιτείται για την αναθεώρηση του Συντάγματος.

Ο Ζάεφ δεν έκανε καμιά αναφορά στη συμμετοχή στις δηλώσεις του, επέμεινε ωστόσο στο ότι η ψήφος αυτών που τάχθηκαν υπέρ της αλλαγής της ονομασίας πρέπει να γίνει σεβαστή. Δεσμεύθηκε ότι θα ζητήσει να διεξαχθεί ψηφοφορία στο κοινοβούλιο και ότι θα προκηρύξει πρόωρες εκλογές εάν δεν εγκριθεί.

«Είμαι αποφασισμένος η ΠΓΔΜ να ενταχθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στο NATO», υπογράμμισε.

Οι αντίπαλοι της συμφωνίας διατείνονταν ότι η συμφωνία για την αλλαγή του ονόματος αποτελούσε εθνική ταπείνωση.

Ο επικεφαλής της σοσιαλδημοκρατικής κυβέρνησης της ΠΓΔΜ και οι σύμμαχοί του, τα κόμματα της αλβανικής μειονότητας, δεν έχουν άλλη επιλογή παρά να προσπαθήσουν να πείσουν περίπου δέκα βουλευτές του VMRO-DPMNE.

Στη διάρκεια τηλεφωνικής επικοινωνίας που είχε με τον κ. Ζάεφ ο Έλληνας πρωθυπουργός, Αλέξης Τσίπρας, χαιρέτισε την «αποφασιστικότητα» του ομολόγου του της ΠΓΔΜ να «συνεχίσει να επιδιώκει την εφαρμογή» της συμφωνίας των Πρεσπών.

Ο γενικός γραμματέας του NATO, Γενς Στόλτενμπεργκ, προέτρεψε «όλους τους πολιτικούς ηγέτες και τα κόμματα να αδράξουν αυτή την ιστορική ευκαιρία», ενώ ο επίτροπος της Ε.Ε. αρμόδιος για τη διεύρυνση Γιοχάνες Χαν κάλεσε τα πολιτικά κόμματα της ΠΓΔΜ να «σεβαστούν» το αποτέλεσμα. Στο ίδιο μήκος κύματος ήταν η τοποθέτηση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ.

Πηγή: naftemporiki.gr με πληροφορίες από ΑΜΠΕ, AFP, DPA